Copayment คืออะไร? เงื่อนไขสำคัญ
ประกันสุขภาพ

Copayment คืออะไร? เงื่อนไขสำคัญ

Copayment (การร่วมจ่าย) คือเงื่อนไขที่ผู้ถือกรมธรรม์ประกันสุขภาพต้องแบ่งค่ารักษาพยาบาลร่วมกับบริษัทประกันในสัดส่วนที่กำหนด ในประเทศไทยมี 2 ประเภทที่ต้องแยกให้ชัด: แบบเลือกตอนสมัคร (ลดเบี้ย) กับแบบบังคับปีต่ออายุตามประกาศ คปภ. 20 มี.ค. 2568

สิ่งที่คุณจะได้รับจากบทความนี้
สรุปสำคัญ
  • Copayment ในประเทศไทยมี 2 ประเภท: แบบเลือกตอนสมัครเพื่อลดเบี้ย 5-40% ร่วมจ่ายทุกครั้ง 10-30% คงที่ และแบบบังคับ คปภ. 2568 เฉพาะคนที่เคลมเกินเกณฑ์ในปีก่อน
  • Simple Disease ตั้งแต่ 3 ครั้ง + ยอดเคลมตั้งแต่ 200% ของเบี้ย = Copay 30% / เข้าทั้ง 2 เงื่อนไข = 50% / ใช้เฉพาะ IPD
  • ประเมินใหม่ทุกปี กรมธรรม์เก่าก่อน 20 มี.ค. 2568 ไม่ถูกกระทบ

การร่วมจ่าย (Copayment) คืออะไร?

เช่น ร่วมจ่ายในสัดส่วน 30:70 หรือ 50:50

ในประเทศไทย Copayment มี 2 ประเภทที่ต้องแยกให้ชัด ประเภทแรกเป็นทางเลือกที่ลูกค้าเลือกเองตอนสมัครเพื่อลดเบี้ย และประเภทที่สองเป็นมาตรการบังคับปีต่ออายุตามประกาศ คปภ. 2568 สำหรับคนที่เคลมเกินเกณฑ์


2 ประเภท Copayment ที่ต้องแยกให้ชัด

Copayment ในวันเริ่มสัญญา

เป็นทางเลือกของลูกค้าที่เลือกแผนประกันที่มี Copayment ฝังในเงื่อนไขตั้งแต่วันสมัคร แลกกับเบี้ยประกันที่ถูกลง 5-40%

Copayment ปีต่ออายุ (คปภ. 2568)

มาตรการใหม่ที่ คปภ. บังคับใช้ 20 มี.ค. 2568 ผู้เอาประกันที่เคลมเกินเกณฑ์ในปีที่ผ่านมาจะถูกปรับสัดส่วน Copayment ในปีต่ออายุ

ตารางเปรียบเทียบ 2 ประเภท

ประเด็นวันเริ่มสัญญา (เลือกเอง)ปีต่ออายุ (บังคับ คปภ.)
เริ่มจ่ายเมื่อไรเคลมครั้งแรกเลยปีต่ออายุ หลังเข้าเงื่อนไข
สัดส่วนร่วมจ่าย10-30% (คงที่)30% หรือ 50% (ตามกรณี)
ผลกับเบี้ยเบี้ยถูกลง 5-40%เบี้ยเท่าเดิม
ใช้กับตามเงื่อนไขแผนIPD เท่านั้น
ปรับเปลี่ยนได้เลือกตอนทำสัญญา (คงที่)ประเมินใหม่ทุกปี
เหมาะกับใครคนใช้ประกันไม่บ่อย เน้นเบี้ยถูกไม่ใช่ตัวเลือก คปภ. บังคับทุกกรมธรรม์ใหม่

ถ้าเลือกแผนปกติ จะเจอเฉพาะ Copayment ปีต่ออายุ (บังคับ) เมื่อเคลมเกินเกณฑ์ ถ้าเลือกแผนที่มี Copay ตั้งแต่วันแรก จะมีทั้ง 2 ประเภทซ้อนกันได้ (ร่วมจ่ายทุกครั้งตามแผน + บังคับเพิ่มถ้าเคลมเกินเกณฑ์)


3 เงื่อนไข Copayment ปีต่ออายุ (บังคับ คปภ. 2568)

เฉพาะประเภทบังคับ การโดน Copayment ปีต่ออายุจะเกิดเมื่อเข้าเงื่อนไขข้อใดข้อหนึ่งต่อไปนี้ในปีกรมธรรม์ที่ผ่านมา

เงื่อนไขรายละเอียด
เงื่อนไข 1 - Copayment 30:70เคลมผู้ป่วยใน (IPD) ด้วยการเจ็บป่วยเล็กน้อย (Simple Disease) ตั้งแต่ 3 ครั้งขึ้นไป และยอดเคลมตั้งแต่ 200% ของเบี้ยสัญญาเพิ่มเติมสุขภาพฉบับนั้น (เช่น หวัด ไข้หวัดใหญ่ ท้องเสีย)
เงื่อนไข 2 - Copayment 30:70เคลมผู้ป่วยใน (IPD) ด้วยโรคทั่วไป ยกเว้นการผ่าตัดใหญ่และโรคร้ายแรง 50 โรค ตั้งแต่ 3 ครั้งขึ้นไป และยอดเคลมตั้งแต่ 400% ของเบี้ยสัญญาเพิ่มเติมสุขภาพฉบับนั้น
เงื่อนไข 3 - Copayment 50:50เข้าทั้งเงื่อนไข 1 และ 2 ในปีเดียวกัน

ตัวอย่าง: ปีกรมธรรม์ 2568 เข้าเงื่อนไข ปี 2569 ร่วมจ่าย 30% หรือ 50% ปี 2570 ขึ้นอยู่กับการเคลมในปี 2569 ใหม่


การเจ็บป่วยเล็กน้อย (Simple Disease) มีโรคอะไรบ้าง?

Simple Disease คือกลุ่มโรคทั่วไปที่ คปภ. กำหนดไว้ เป็นเกณฑ์หลักในการนับจำนวนครั้งของเงื่อนไขที่ 1

Simple Disease เป็นโรคที่รักษาได้ด้วยตนเองหรือ OPD ทั่วไป ไม่จำเป็นต้องนอนโรงพยาบาล การใช้สิทธิ์ IPD กับโรคเหล่านี้บ่อย ๆ คือจุดที่ คปภ. มองว่าใช้ประกันเกินความจำเป็น จึงเข้าเงื่อนไข Copayment

ลักษณะของกลุ่มโรคนี้: อาการไม่รุนแรง รักษาง่าย (เช่น ทานยาตามอาการ) บางกรณีหายได้เอง และพบได้บ่อยในทุกเพศทุกวัย

อายุ 3-5 ปี

ได้รับการวินิจฉัยเป็นโรคใดโรคหนึ่งใน 6 โรคนี้ และไม่มีภาวะแทรกซ้อน

  1. ติดเชื้อทางเดินหายใจส่วนบน
  2. ไข้หวัดใหญ่
  3. ท้องเสีย
  4. ไข้ไม่ระบุสาเหตุ
  5. ภูมิแพ้
  6. โรคกระเพาะอาหารอักเสบ

และข้อมูลทางคลินิกเป็นไปตามเกณฑ์ทุกข้อ: อุณหภูมิ 36-38.5 องศาเซลเซียส · ชีพจร 65-120 ครั้งต่อนาที · หายใจ 20-28 ครั้งต่อนาที · ความดันตัวบน 89-112 มม.ปรอท · ความดันตัวล่าง 46-72 มม.ปรอท · ระดับออกซิเจนเกินกว่า 95% · คะแนนความปวดน้อยกว่า 7 · ไม่ขาดน้ำหรือขาดน้ำเล็กน้อย · ไม่มีอาการหายใจลำบาก ซึมลง หรือดื่มนมหรือทานอาหารน้อย

อายุ 6 ปีขึ้นไป

ได้รับการวินิจฉัยเป็นโรคใดโรคหนึ่งใน 9 โรคนี้ และไม่มีภาวะแทรกซ้อน

  1. ติดเชื้อทางเดินหายใจส่วนบน
  2. ไข้หวัดใหญ่
  3. ท้องเสีย
  4. เวียนศีรษะ
  5. ไข้ไม่ระบุสาเหตุ
  6. ปวดหัว
  7. กล้ามเนื้ออักเสบ
  8. ภูมิแพ้
  9. โรคกระเพาะอาหารอักเสบและกรดไหลย้อน

และข้อมูลทางคลินิกเป็นไปตามเกณฑ์ทุกข้อ: อุณหภูมิ 36-38.5 องศาเซลเซียส · ชีพจร 50-120 ครั้งต่อนาที · หายใจ 9-22 ครั้งต่อนาที · ความดันตัวบน 90-180 มม.ปรอท · ความดันตัวล่าง 60-110 มม.ปรอท · ระดับออกซิเจนเกินกว่า 95% · คะแนนความปวดน้อยกว่า 7 · ไม่ขาดน้ำหรือขาดน้ำเล็กน้อย · เด็กอายุ 6-14 ปี ต้องไม่มีอาการหายใจลำบาก ซึมลง หรือดื่มนมหรือทานอาหารน้อย

บริษัทใช้อายุ ณ วันแรกที่เข้ารักษาตัวเป็นผู้ป่วยใน (IPD) ในการพิจารณาเกณฑ์ Copayment ตอนต่ออายุสัญญาเพิ่มเติม


ตัวอย่างการคำนวณ Copayment

สูตร: ค่ารักษาทั้งหมด x สัดส่วน Copayment = เงินที่ต้องจ่ายเอง

ตัวอย่าง: เบี้ยประกัน 30,000 บาท/ปี เคลมโรคทั่วไป (หวัด ไข้หวัด) 5 ครั้ง รวม 70,000 บาท (233% ของเบี้ย) เข้าเงื่อนไข 1 → ปีต่ออายุต้อง Copayment 30% จากค่ารักษา

ตัวอย่าง: ค่ารักษา IPD 100,000 บาท

  • ถ้าโดน Copayment 30% → จ่ายเอง 30,000 บาท / บริษัทจ่าย 70,000 บาท
  • ถ้าโดน Copayment 50% → จ่ายเอง 50,000 บาท / บริษัทจ่าย 50,000 บาท

รายละเอียดสำคัญที่ต้องรู้

เฉพาะ IPD เท่านั้น

Copayment ใช้กับการรักษาแบบผู้ป่วยใน (IPD) เท่านั้น ไม่รวม OPD ผู้ป่วยนอก

ประเมินปีต่อปี

ประเมินใหม่ทุกปี ถ้าปีถัดไปไม่เข้าเงื่อนไข จะกลับมาคุ้มครอง 100% ตามปกติ ไม่ผูกพันระยะยาว

กรมธรรม์เก่าไม่ถูกกระทบ

กรมธรรม์ที่ทำก่อน 20 มี.ค. 2568 และต่ออายุต่อเนื่อง ยังคงได้สิทธิ์เดิม ไม่มี Copayment

ไม่ใช่ลดสิทธิ์ความคุ้มครอง

Copayment ไม่ใช่การปฏิเสธเคลม ยังคงเคลมได้ แค่ร่วมจ่ายในสัดส่วนที่กำหนด


วิธีลดโอกาสโดน Copayment

เงื่อนไข Copayment ถูกออกแบบให้ตรงกับคนที่ใช้ประกันมากผิดปกติ สำหรับคนส่วนใหญ่ที่เจ็บป่วยปกติ โอกาสเข้าเงื่อนไขเหล่านี้มีน้อยมาก ไม่ต้องกังวลเกินไป

คำถามที่พบบ่อย

ขึ้นอยู่กับพฤติกรรมการใช้ประกัน แผน Copay ตั้งแต่วันแรก เหมาะกับคนสุขภาพดี ไม่ค่อยเคลม ต้องการเบี้ยถูกลง 5-40% แผนปกติเหมาะกับคนที่อยากได้ความคุ้มครองเต็มตอนเคลม ยอมจ่ายเบี้ยเต็มเพื่อไม่ต้องร่วมจ่าย (ยกเว้นปีต่ออายุถ้าเคลมเยอะ) การตัดสินใจต้องดูทั้งสุขภาพ งบประมาณ และความเสี่ยง

ไม่ ประเมินใหม่ทุกปี ถ้าปีต่อมาไม่เคลมเยอะเกินเกณฑ์แล้ว จะกลับมาได้สิทธิ์ 100% เหมือนเดิม ถึงโดนปีนี้ก็ไม่ใช่ถาวร เป็นกลไกที่ยืดหยุ่นตามพฤติกรรมการใช้จริง

ถ้ากรมธรรม์ Lapse (ขาดอายุ) และต้องทำใหม่ จะต้องสมัครภายใต้เงื่อนไขใหม่ที่มี Copayment ดังนั้นควรรักษากรมธรรม์เก่าไม่ให้ Lapse โดยเปิด AutoPay หักบัญชี หรือใช้ทางเลือกอื่น เช่น กู้เงินกรมธรรม์ ในกรณีส่งเบี้ยไม่ไหวชั่วคราว

เงื่อนไข Copayment มุ่งเน้นการเคลมโรคทั่วไปถี่ ๆ (Simple Disease 3 ครั้งขึ้นไป) ไม่ใช่โรคร้ายแรงที่ต้องรักษาต่อเนื่อง การเข้าเงื่อนไขจริง ๆ ต้องเคลมหลายครั้งในปีเดียว คนที่ป่วยโรคร้ายแรงและใช้สิทธิ์ตามความจำเป็น โอกาสเข้าเงื่อนไขค่อนข้างต่ำ

อาทิตย์ สกุลเสาวภาคย์กุล
เกี่ยวกับผู้เขียน
อาทิตย์ สกุลเสาวภาคย์กุล CFP® FChFP MDRT Life Member
ตัวแทนประกันชีวิต และที่ปรึกษาทางการเงิน iAgencyAIA
สอบถาม / รับข้อเสนอพิเศษ
ประเมินเบี้ย และ ออกแบบแผนของคุณ
ทัก LINE @iAgencyAIA

แท็ก

พร้อมเริ่มต้นวางแผนประกันชีวิต?

ปรึกษาเพื่อเลือกแผนที่เหมาะกับคุณ